Συμπληρώθηκαν χθες (12 Ιανουαρίου) τρία χρόνια από τότε που ένας από τους πιο χαρισματικούς hackers και πολιτικούς ακτιβιστές για τα ψηφιακά δικαιώματα, ο Αμερικανός Aaron Swartz, βρέθηκε νεκρός στη Νέα Υόρκη σε ηλικία μόλις 26 ετών. Ο θάνατός του αποδίδεται σε αυτοκτονία…
Ο Aaron Swartz ξεκίνησε προγραμματισμό ως παιδί και σε ηλικία μόλις δεκατεσσάρων ετών δημιούργησε την προδιαγραφή RSS. Αντιμετώπιζε βαριά ποινή φυλάκισης (35 ετών) σε δίκη που θα ξεκινούσε ένα μήνα μετά τον θάνατό του, επειδή κατέβασε εκατομμύρια ακαδημαϊκές εργασίες από το αρχείο JSTOR σκοπεύοντας να τις διαθέσει ελεύθερα.
Στην μνήμη του παραθέτουμε ένα από τα κείμενά του που γράφτηκε τον Ιούλιο του 2008 στο Eremo (Ιταλία) με τίτλο “Μανιφέστο Αντάρτικου Ανοικτής Πρόσβασης”:
Η πληροφορία είναι δύναμη. Όμως, όπως κάθε δύναμη, υπάρχουν εκείνοι που θέλουν να την κρατήσουν για τον εαυτό τους. Ολόκληρη η παγκόσμια επιστημονική και πολιτιστική κληρονομιά, η οποία δημοσιεύθηκε στη διάρκεια των αιώνων σε βιβλία και περιοδικά, ολοένα ψηφιοποιείται και κλειδώνεται από μια χούφτα ιδιωτικές εταιρείες.
Θέλετε να διαβάσετε τις δημοσιεύσεις που έχουν τα πιο διάσημα αποτελέσματα των επιστημών; Θα πρέπει να στείλετε τεράστια ποσά σε εκδότες, όπως η “Reed Elsevier”.
Υπάρχουν εκείνοι που αγωνίζονται για να αλλάξει αυτό. Το Κίνημα Ανοικτής Πρόσβασης έχει αγωνιστεί γενναία για να διασφαλιστεί ότι οι επιστήμονες δεν μεταβιβάζουν τα πνευματικά δικαιώματα τους, αλλά αντί αυτού εξασφαλίζεται ότι η εργασία τους δημοσιεύεται στο διαδίκτυο, σύμφωνα με όρους που επιτρέπουν σε όλους να έχουν πρόσβαση. Αλλά ακόμη και κάτω από τα καλύτερα σενάρια, το έργο τους θα είναι διαθέσιμο μόνο για τα πράγματα που δημοσιεύονται στο μέλλον. Τα πάντα μέχρι τώρα έχουν χαθεί. Αυτό είναι πάρα πολύ υψηλό τίμημα.
Ο εξαναγκασμός των ακαδημαϊκών να πληρώνουν χρήματα για να διαβάσουν το έργο των συναδέλφων τους; Σαρώνουν ολόκληρες βιβλιοθήκες, αλλά μόνο για όσους επιτρέπει το Google να τα διαβάσουν; Παρέχουν επιστημονικά άρθρα σε ελίτ πανεπιστήμια στον Πρώτο κόσμο, αλλά όχι στα παιδιά του παγκόσμιου νότου; Είναι εξωφρενικό και απαράδεκτο.
Πολλοί λένε: Συμφωνώ, αλλά τι μπορούμε να κάνουμε;
Οι εταιρείες που κατέχουν τα πνευματικά δικαιώματα, κερδίζουν τεράστια χρηματικά ποσά χρεώνοντας την πρόσβαση, και αυτό είναι απολύτως νόμιμο – δεν υπάρχει τίποτα που μπορούμε να κάνουμε για να τους σταματήσουμε. Αλλά υπάρχει κάτι που μπορούμε να κάνουμε, κάτι που ήδη γίνεται: μπορούμε να αντεπιτεθούμε.
Όσοι έχουν πρόσβαση σε αυτούς τους πόρους -φοιτητές, βιβλιοθηκονόμοι, επιστήμονες- έχουν ένα προνόμιο. Μπορείτε να τροφοδοτήσετε την γνώση στον υπόλοιπο κόσμο που είναι αποκομμένος. Αλλά εσείς δεν χρειάζεται -πραγματικά, ηθικά, δεν μπορείτε- να κρατήσετε αυτό το προνόμιο μόνο για τον εαυτό σας. Έχετε καθήκον να το μοιραστείτε με τον κόσμο. Και πρέπει να μοιράσετε κωδικούς πρόσβασης στους συναδέλφους, να εκπληρώσετε αιτήματα λήψης για τους φίλους.
Εν τω μεταξύ, όσοι έχουν αποκλειστεί δεν στέκονται σιωπηλοί. Έχουν ξεγλιστρήσει μέσα από τρύπες και έχουν αναρριχηθεί πάνω από φράχτες, απελευθερώνοντας τις πληροφορίες που έχουν κλειδωθεί από του εκδότες και τις μοιράζονται με φίλους. Αλλά όλη αυτή η δράση συνεχίζεται στο σκοτάδι, κρυμμένη υπόγεια.
Αυτό λέγεται κλοπή ή πειρατεία, σαν το μοίρασμα του πλούτου της γνώσης να είναι το ηθικό ισοδύναμο της λεηλασίας ενός πλοίου και της δολοφονίας του πληρώματός του. Αλλά η κοινή χρήση δεν είναι ανήθικη – είναι μια ηθική επιταγή. Μόνο οι τυφλωμένοι από την απληστία θα αρνηθούν να επιτρέψουν σε έναν φίλο να δημιουργήσει ένα αντίγραφο.
Οι μεγάλες εταιρίες, φυσικά, είναι τυφλωμένες από την απληστία. Οι νόμοι βάσει των οποίων λειτουργούν το απαιτούν – οι μέτοχοί τους θα εξεγερθούν με οτιδήποτε λιγότερο. Και οι πολιτικοί έχουν εξαγοραστεί, περνώντας νόμους που τους δίνουν την αποκλειστική εξουσία να αποφασίζουν ποιος μπορεί να κάνει αντίγραφα.
Δεν είναι δικαιοσύνη το να ακολουθείς άδικους νόμους. Ήρθε η ώρα να φέρουμε στο φως και, με την μεγάλη παράδοση της πολιτικής ανυπακοής, δηλώνουμε την αντίθεσή μας σε αυτή την ιδιωτική κλοπή του δημοσίου πολιτισμού. Πρέπει να πάρουμε την πληροφορία, όπου κι αν είναι αποθηκευμένη, να κάνουμε αντίγραφα και να τα μοιραστούμε με τον κόσμο. Πρέπει οτιδήποτε δεν καλύπτεται από δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας να τα αρχειοθετήσουμε. Πρέπει να αγοράσουμε μυστικές βάσεις δεδομένων και να τις βάλουμε στον παγκόσμιο ιστό. Θα χρειαστεί να κατεβάσετε επιστημονικά περιοδικά και να τα ανεβάσετε σε δίκτυα κοινής χρήσης. Πρέπει να αγωνιστούμε σε αντάρτικο για την ανοιχτή πρόσβαση.
Με αρκετούς από εσάς, σε όλο τον κόσμο, δεν θα στείλουμε μόνο ένα ισχυρό μήνυμα αντίθεσης στην ιδιωτικοποίηση της γνώσης –
θα το κάνουμε παρελθόν. Θα έρθετε μαζί μας;
Ένα εκτεταμένο δημοσίευμα για τον Aaron Swartz
Ίσως το όνομά του εκείνη την εποχή να μην έλεγε και πολλά για τους περισσότερους, όσοι όμως ασχολούμαστε με την τεχνολογία, γνωρίζαμε τον άνθρωπο που σε ηλικία δεκατεσσάρων ετών έγινε ένας από τους συντάκτες του προτύπου RSS (RDF Site Summary), ενός τρόπου να μεταδίδονται πληροφορίες από μία ιστοσελίδα, συνήθως ειδήσεις ή αναγγελίες νέων δημοσιεύσεων σε blog με γρήγορο και εύκολο τρόπο προς άλλες σελίδες ή εφαρμογές (syndication), μα και ο δημιουργός του “Reddit” στη συνέχεια, το οποίο και πούλησε έναντι ενός αξιοσέβαστου ποσού. Στην ηλικία των δεκαοκτώ χρόνων τον έλεγες και έναν ευκατάστατο, ταλαντούχο και πολλά υποσχόμενο προγραμματιστή.
Όμως ο Aaron Swartz δεν φόρεσε κουστούμια και γραβάτες για να κάνει τον επιχειρηματία επενδυτή και άλλες «φιλελεύθερες αηδίες», μα προτίμησε να αφιερώσει όλο του το είναι και τα χρήματά του στον αγώνα για την ελεύθερη πρόσβαση στη γνώση και συνολικά στα αγαθά της τέχνης και τεχνολογίας.
Η δημιουργία του OpenLibrary.org, της μεγαλύτερης συλλογικά αναπτυσσόμενης ψηφιακής διαδικτυακής βιβλιοθήκης, καταμαρτυρεί πλήρως τους σκοπούς του. Το ίδιο και η ενεργή του συμμετοχή στην οργάνωση Creative Commons που ίδρυσε ο καθηγητής Λάρι Λέσιγκ, δίνοντας την δυνατότητα στα έργα να αναπαραχθούν, να τροποποιηθούν και να αναδημοσιευτούν ελεύθερα. Μα και στο Demand Progress –τον οργανισμό που μάχεται για την ελευθερία του διαδικτύου- ενώ είχε γράψει και διαθέσει με ελεύθερες άδειες αρκετά ακόμα προγράμματα.
Τον Aaaron όμως, τον θυμόμαστε τόσο επαναστατημένο και τόσο ζωντανό, την εποχή που σύσσωμοι αγωνιζόμασταν εναντίον του ACTA (Εμπορικής Συμφωνίας Ενάντια στην Πλαστογραφία), η οποία θέσπιζε τον ολοκληρωτικό έλεγχο της πληροφορίας προς όφελος των μεγάλων επιχειρήσεων πνευματικών αγαθών, καθώς ήταν ο πρωτοπόρος αυτού του κινήματος. Τον θυμόμαστε από το επαναστατικό ριζοσπαστικό Μανιφέστο Αντάρτικου Ανοικτής Πρόσβασης που φώναζε πως η πληροφορία είναι δύναμη. Και εδώ είναι το μεγάλο ερώτημα που προκύπτει: Γιατί αυτοκτόνησε ο Αaron Swartz; Ο ΑΑΡΟΝ ΔΕΝ ΑΥΤΟΚΤΟΝΗΣΕ, Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΤΟΝ ΣΚΟΤΩΣΕ.
Επί τροχάδην τα συμβάντα:
– Το 2009 κατάφερε να κατεβάσει και στην συνέχεια να διαθέσει ελεύθερα στο internet περίπου το 20% των εγγράφων από ομοσπονδιακά δικαστήρια τα οποία ήταν καταχωρημένα στη βάση δεδομένων PACER. Παρόλο που τυπικά θα έπρεπε να είναι ελεύθερα, η PACER χρέωνε την πρόσβαση, ο Σουόρτς κατάφερε όμως να τα διαθέσει στο ευρύ κοινό.
– Λίγο αργότερα, το 2011, βάζοντας σχεδόν στα κρυφά ένα laptop στο δίκτυο του MIT, κατέβασε από την βάση JSTOR -η οποία διαθέτει με συνδρομή το περιεχόμενο εκατοντάδων επιστημονικών περιοδικών- τέσσερα εκατομμύρια δημοσιεύσεις, πολλές από τις οποίες θα έπρεπε να διατίθενται και αυτές ελεύθερα ως κοινό κτήμα.
– Οι δημοσιεύσεις κυκλοφόρησαν από τον ίδιο με την μορφή αρχείου torrent στο Ίντερνετ, εξοργίζοντας το MIT και την JSTOR. Ο Σουόρτς συνελήφθη αλλά αφέθηκε ελεύθερος με εγγύηση, κατηγορήθηκε όμως για απάτη.
– Και οι δύο υποθέσεις έβαλαν τον Σουόρτς στο στόχαστρο των αμερικανικών αρχών που κίνησαν έρευνες εναντίον του.
– Συνελήφθη την 6η Γενάρη και επρόκειτο να δικαστεί με την κατηγορία της κλοπής εγγράφων από το JSTOR, μια συνδρομητική υπηρεσία που χρησιμοποιείται από το MIT (Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης) και η οποία προσφέρει ψηφιοποιημένα αντίγραφα άρθρων από επιστημονικά περιοδικά έναντι αμοιβής, χωρίς να αποζημιώνει τους συγγραφείς, αποκλείοντας εκατομμύρια σπουδαστών από την πρόσβαση στην ακαδημαϊκή βιβλιογραφία που παράγεται στα πανεπιστήμια της Αμερικής. Αντιμετώπιζε ποινή φυλάκισης έως και 35 ετών.
Σύμφωνα δε με τον συγγραφέα και ακτιβιστή Κόρι Ντόκτροου, ο Σουόρτς έπασχε για χρόνια από κατάθλιψη, πρόβλημα για το οποίο είχε γράψει ανοιχτά στο παρελθόν.
Στο μανιφέστο του φαίνονται οι λόγοι που τον κυνηγούσαν μέχρι το τέλος η εισαγγελέας των Η.Π.Α. Carmen Ortiz και οι βοηθοί εισαγγελέα Stephen P. Heymann και Scott L. Garland, μολονότι η ίδια η JSTOR αρνήθηκε να ασκήσει δίωξη και μάλιστα έδωσε στην διάθεση του κοινού εκατομμύρια από αυτά τα άρθρα. Στην περίπτωση του Aaron Swartz πάντως, το γεγονός ότι αντιμετώπιζε ποινή φυλάκισης 35 ετών και ένα εκατομμύριο δολάρια πρόστιμο, έπαιξαν σημαντικό ρόλο στο να «πάρει» μία τέτοια απόφαση.
Μιας δολοφονίας κάποιου αντιφρονούντα της κυβέρνησης, συχνά προηγείται μια εκστρατεία τρόμου, εκφοβισμού, συκοφαντίας, καπηλείας, η εκδίκασή της, ο φυσικός εκφοβισμός και η φυλάκιση. Η «αυτοκτονία» του Ααρών ταιριάζει τέλεια σ’ αυτό το μοτίβο. Το Συνδικάτο (έτσι αυτοαποκαλείται η κυβέρνηση των Η.Π.Α., ένα συνδικάτο που αποτελείται, ως επί το πλείστον, από μεγαλοτραπεζίτες, στρατηγούς, εντεταλμένους των μυστικών υπηρεσιών και, κάτω από αυτούς, οι μαριονέτες τους στον Λευκό Οίκο και στα κυβερνητικά μέγαρα, το Κογκρέσο και τα πολιτειακά νομοθετικά σώματα, και σχεδόν το σύνολο της δικαστικής εξουσίας) κατέστησε σαφές ότι ο Ααρών ήταν στο στόχαστρό του. Έτσι, τα μέλη του Συνδικάτου και ειδικότερα η Ένωση Κινηματογραφικών Ταινιών της Αμερικής και το Εμπορικό Επιμελητήριο των Ηνωμένων Πολιτειών, έχουν δηλώσει απερίφραστα την αντίθεσή τους με την οργάνωση “Demand Progress” σε πολλές περιπτώσεις, κυρίως σε σχέση με τη στάση της στην λογοκρισία στο διαδίκτυο.
Το 2009 το F.B.I. θέτει τον Aaron υπό «έρευνα» (ένας ευφημισμός για την παρενόχληση των ακτιβιστών) για δημόσια παρουσίαση του 20% των εγγράφων από ομοσπονδιακά δικαστήρια των Ηνωμένων Πολιτειών. Η δίκη έγινε με αφορμή το γεγονός ότι ο Swartz κατάφερε να κατεβάσει και στην συνέχεια να διαθέσει ελεύθερα στο internet περίπου το 20% των εγγράφων από ομοσπονδιακά δικαστήρια τα οποία ήταν καταχωρημένα στην βάση δεδομένων PACER. Παρόλο που τυπικά θα έπρεπε να είναι ελεύθερα, η PACER χρέωνε την πρόσβαση, ο Aaron κατάφερε όμως να τα διαθέσει στο ευρύ κοινό. Η «υπόθεση» έκλεισε δύο μήνες αργότερα, χωρίς την επιβολή τυχόν «χρεώσεων» (ποινών), αλλά κατά τη διαδικασία κατέστη σαφές στον Aaron ότι θα πληρώσει ακριβά τον ιδεαλισμό του! Το όλο εγχείρημα δεν είχε τίποτα να κάνει με την παράβαση νόμων ή δικαιοσύνης, αλλά ήταν μια απροκάλυπτη προειδοποίηση: Σταμάτα να μας παρενοχλείς, ή αλλιώς… ήταν σαν τον εκφόβιζε το ομοσπονδιακό γραφείο.
Και όμως, ακριβώς όπως ένα δέντρο στέκεται αγέρωχο μέσα στην καταιγίδα, έτσι και ο Aaron παρέμεινε αμετακίνητος στις θέσεις του και στα πιστεύω του. Ούτε ολόκληρο το Σύστημα κατάφερε να τον κάμψει. Παρά την ακραία πίεση κάτω από την οποία τον είχαν υποβάλει, ο Aaron Swartz (όπως ο Bradley Manning αλλά και πολλοί άλλοι αφανείς ήρωες) συνέχισε να «προκαλεί» και, στα τέλη Οκτωβρίου του 2009, δημοσιεύτηκε το αρχείο του F.B.I. στο διαδίκτυο. Με αυτήν τη μοναδική πράξη περιφρόνησης, ο Aaron υπέγραψε ίσως το δικό του ένταλμα Lynch.
Σε σχέση με το κοινωφελές έργο του “Ανοιχτή Βιβλιοθήκη”, του οποίου στόχος είναι να δημιουργήσει μια δωρεάν ιστοσελίδα για κάθε βιβλίο που έχει εκδοθεί ποτέ και να έχουμε όσο το δυνατόν περισσότερα βιβλία ελεύθερα διαθέσιμα, ο Swartz φέρεται να κατεβάζει τέσσερα εκατομμύρια ακαδημαϊκά άρθρα περιορισμένης πρόσβασης από την ιστοσελίδα ενός μη κερδοσκοπικού οργανισμού που ονομάζεται JSTOR, με σκοπό -σύμφωνα με την αμερικανική κυβέρνηση- να καταφέρει αυτά τα άρθρα να είναι ελεύθερα διαθέσιμα σε όλους τους ανθρώπους του κόσμου.
Παρεμπιπτόντως, η πνευματική γνώση θα έπρεπε να είναι ελεύθερα προσβάσιμη σε κάθε κοινωνία που θα ήθελε να λεγόταν έστω και μισο-πολιτισμένη! Μπορεί κανείς να φανταστεί τον Αρχιμήδη ή τον Αρίσταρχο ή τον Ευκλείδη ή την Σαπφώ να ζητούν πνευματικά δικαιώματα για τα έργα τους; Για κάτι λοιπόν, όπως η ελεύθερη πρόσβαση στην πνευματική τροφή, που σε μία οποιαδήποτε κοινωνία θα θεωρούνταν αναφαίρετο δικαίωμα, ο Aaron αντιμετώπισε για το έγκλημά του αυτό δυνητική ποινή πενήντα(!) χρόνια πίσω από τα κάγκελα. Ο Swartz, ωστόσο, αρνήθηκε τους ισχυρισμούς του Συνδικάτου.
Ποιος λοιπόν, σκότωσε τον Aaron Swartz; Μπορεί η C.I.A. ή το F.B.I. να σας σκοτώσει και να φανεί σαν αυτοκτονία; Η προφανής απάντηση είναι: Μπορούν.
Υπάρχουν όμως, μερικά ακόμα στοιχεία:
Η πόρτα που οδηγεί στο ιδιαίτερο δωματιάκι (που μοιάζει σαν ντουλάπα) του δικτύου ανοίγει και μπαίνει μια λεπτή φιγούρα κρατώντας ένα κράνος από αυτά που φοράνε οι ποδηλάτες. Ο τύπος ακουμπάει το σακίδιό του σε μια καρέκλα, βγάζει ένα κουτί από χαρτόνι που περιέχει ένα μικρό σκληρό δίσκο και γονατίζει. Μετά από περίπου πέντε λεπτά, σηκώνεται ξανά, σβήνει τα φώτα και βγαίνει από το δωματιάκι προσέχοντας να μην τον δει κανείς.
Αυτό είναι το βίντεο παρακολούθησης του Aaron Swartz.
Λίγο αργότερα, υπήρξε και η «αυτοκτονία» του Jonathan James, ενός από τους δέκα κορυφαίους «Black Hat Hackers», που ήταν και ο πρώτος νεαρός στις Ηνωμένες Πολιτείες ο οποίος φυλακίστηκε για έγκλημα στον κυβερνοχώρο.
Υπάρχει ο «Νόμος του Aaron» που επιδιώκει να διορθώσει τον νόμο ηλεκτρονικής απάτης και κατάχρησης και πρέπει να τον στηρίξουμε. Πρέπει με κάθε τρόπο να στηρίξουμε και να ανακτήσουμε τις ελευθερίες μας σε κάθε τομέα. Ο καπιταλισμός και το οικονομικό δόγμα, είναι ένα επαργυρωμένο προσωπείο του φασισμού.
O μέντορας του Aaron Swartz μιλάει γι’ αυτόν (βίντεο εξελληνισμένο).
Δείτε επίσης:
The Internet’s Own Boy, ένα ντοκιμαντέρ για το έργο του Aaron Swartz, πάνω στο οποίο βασίζεται και η ταινία “The Internet’s Own Boy: The Story of Aaron Swartz“.
H ώρα για ανυπακοή στα πάντα έχει έρθει. Ας προσέξουμε μην μας προσπεράσει…
πηγή: Kollect
