Οι γυναίκες επικεφαλής μονογονεϊκών οικογενειών αποτελούν το 90% όσων τους έχει παραχωρηθεί ένα διαμέρισμα στην κατάληψη που έγινε το 2007 από το Κίνημα Αγώνα για τη Στέγη (M.N.L.M.) και πολλές από αυτές βρήκαν εκεί καταφύγιο, αφότου εγκατέλειψαν βίαιους συντρόφους και βρέθηκαν στον δρόμο. Κάποιες, με τη βοήθεια της συντονιστικής επιτροπής, κατάφεραν να επιστρέψουν στα θρανία και να φτάσουν μέχρι το πανεπιστήμιο. “Όλες είδαν τη ζωή τους να αλλάζει” λέει η Λουρντίνια Λόπες, μία από τις συντονίστριες του M.N.L.M., ενός κινήματος που ιδρύθηκε πριν από είκοσι χρόνια με στόχο να οργανώσει τους πολίτες για να διεκδικήσουν μια πολιτική κοινωνικής στέγης υπό τον έλεγχο των εργαζομένων, σε μια χώρα όπου το έλλειμμα κατοικιών εκτιμάται στα έξι εκατομμύρια σπίτια.
«Οι καταλήψεις αποτελούν τη μόνη εναλλακτική για τους ανέστιους Βραζιλιάνους. Συνήθως πρόκειται για κτίρια εγκαταλειμμένα επί χρόνια και δεν θεωρούμε ότι παρανομούμε καταλαμβάνοντάς τα. Σύμφωνα με το σύνταγμα, κάθε ιδιοκτησία πρέπει να εκπληρώνει μια κοινωνική λειτουργία» συνεχίζει η Λόπες, προσθέτοντας πως οι αρχές προσπαθούν να διώξουν τους φτωχούς από το κέντρο προς την περιφέρεια, εκεί όπου βασιλεύουν ναρκωτικά, συμμορίες και ένοπλες ομάδες με ηγέτες πρώην αστυνομικούς που απαιτούν μηνιαίες καταβολές για να εγγυηθούν στους κατοίκους «ασφάλεια». «Η επανακατοίκηση του κέντρου φέρνει νέα ζωή στο ιστορικό τμήμα των πόλεων που έχει υποβαθμιστεί» προσθέτει η Αντόνια Φερέιρα Νασιμέντο, μία από τις συντονίστριες του Κινήματος Αστέγων για την Πολεοδομική Μεταρρύθμιση.
Το 2010 το κίνημα αυτό κατέλαβε το ιστορικό ξενοδοχείο «Columbia» στο Σάο Πάολο, μια πόλη όπου εκτιμάται πως υπάρχουν 20.000 ακατοίκητες στεγαστικές μονάδες. “Από τις ογδόντα οικογένειες που στεγάστηκαν σε αυτό, το 70% έχει επικεφαλής γυναίκες που βρήκαν επιτέλους ένα μέρος να ζήσουν με ασφάλεια και αξιοπρέπεια“, λέει η Φερέιρα αφηγούμενη στον ειδησεογραφικό ιστότοπο IPS τις μάχες που έχουν δώσει για να αναγνωριστεί το δικαίωμα στην κοινωνική στέγη, να αποτρέψουν τις εκκενώσεις και να επιβάλουν στις δημοτικές αρχές να τους προσφέρουν βασικές υπηρεσίες και τίτλους κοινοτικής ιδιοκτησίας.
Γι’ αυτές τις ακτιβίστριες είναι απόλυτα φυσικό οι γυναίκες να πρωτοστατούν στα δεκάδες βραζιλιάνικα κινήματα αστέγων και για το δικαίωμα στη στέγη: «Είμαστε οι πρώτες που χάνουμε τη δουλειά μας, οι περισσότερες στην επισφαλή, άτυπη και κακοπληρωμένη εργασία, αυτές που μεριμνούμε για την οικογένειά μας και εκείνες που συχνά αναγκαζόμαστε να φύγουμε από ένα σπίτι για να σώσουμε τις ζωές μας και εκείνες των παιδιών μας. Η μάχη για αξιοπρέπεια αρχίζει από τη στέγη και τη δίνουμε συλλογικά».
Χριστίνα Πάντζου – efsyn