INDEXANTHI.GR
Κοινωνία

Το ένα τρίτο των Ελλήνων ζει με λιγότερα από 10.000 ευρώ ετησίως

Το 36% των Ελλήνων δηλώνει ότι ζει με ετήσιο οικογενειακό εισόδημα που βρίσκεται στην κατώτερη εισοδηματική κλίμακα, δηλαδή μικρότερο των 10.000 ευρώ. Αρνητικές είναι οι προσδοκίες των νοικοκυριών για το 2016, καθώς το 70% αναμένει επιδείνωση της οικονομικής κατάστασής του και μόνο το 5,1% προσδοκά βελτίωση των οικονομικών του δυνατοτήτων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, το 94,2% των νοικοκυριών παρουσίασε σημαντική μείωση εισοδημάτων μετά το ξέσπασμα της κρίσης, με σαφέστατη την τάση διεύρυνσης της ανισότητας υπέρ του 1% του πληθυσμού. Μάλιστα, μείωση εισοδημάτων καταγράφηκε το 2015 για το 77,9% των νοικοκυριών. Η φτωχοποίηση της ελληνικής κοινωνίας συνεχίστηκε και το 2015, αν και με χαμηλότερους ρυθμούς αύξησης σε σχέση με το 2013 και το 2014.

Η έρευνα καταδεικνύει ότι οι ανισότητες που είχαν διαμορφωθεί καθ’ όλη τη διάρκεια της κρίσης παρέμειναν αναλλοίωτες και το 2015, ενώ προκύπτει ότι το 80% των ελληνικών νοικοκυριών διαβιεί με πολύ χειρότερους όρους (ποσοτικούς και ποιοτικούς) σε σχέση με το προηγούμενο διάστημα. Ιδιαίτερα ανησυχητικό χαρακτηρίζεται το εύρημα της έρευνας, σύμφωνα με το οποίο οι συντάξεις αποτελούν την κυριότερη πηγή εισοδήματος για το 51,8% των νοικοκυριών, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό το 2012 ήταν 42,3%. Αν αυτό συνδυαστεί με το γεγονός ότι τα νοικοκυριά που δηλώνουν εισοδήματα από επιχειρηματική δραστηριότητα ως κύρια πηγή εισοδήματος ανέρχονται μόλις στο 6,1% (από 12,6% το 2012), γίνεται εμφανής η συρρίκνωση της επιχειρηματικής δραστηριότητας.

Τα στοιχεία της έρευνας αναλυτικότερα:

Εισόδημα – οικονομική κατάσταση νοικοκυριών

  • Περισσότερο από ένα στα τρία νοικοκυριά δηλώνει ότι διαβιεί με ετήσιο οικογενειακό εισόδημα που βρίσκεται στην κατώτερη εισοδηματική κλίμακα (36,3% δηλώνουν εισόδημα <10,000 ευρώ). Η φτωχοποίηση της ελληνικής κοινωνίας συνεχίστηκε και το 2015, αν και με χαμηλότερους ρυθμούς αύξησης σε σχέση με το 2013 και το 2014.
  • Το 15,2% των νοικοκυριών δηλώνει ότι τα εισοδήματά του δεν επαρκούν για να καλύψουν τις βασικές ανάγκες του, εύρημα που συνάδει με το ποσοστό ακραίας φτώχειας που σημειώνεται στη χώρα (το οποίο υπολογίζεται από την ΕλΣτατ στο 40% του ενδιάμεσου εισοδήματος). Είναι χαρακτηριστικό ότι στο ενδεχόμενο μιας έκτακτης ανάγκης πληρωμής πεντακοσίων ευρώ, το 15,2% δηλώνει ότι δεν θα μπορούσε να την πραγματοποιήσει, ενώ το 52,9% θα κάλυπτε αυτή τη δαπάνη με μεγάλη δυσκολία.
  • Περίπου τα 2/3 των νοικοκυριών (64,1%) αναγκάζονται να κάνουν περικοπές για να εξασφαλίσουν τα αναγκαία προς το ζην, ενώ περισσότερα από τα μισά νοικοκυριά (56,5%) αδυνατούν να καλύψουν επαρκώς τις διατροφικές ανάγκες της οικογένειας και να εξασφαλίσουν ικανοποιητικό επίπεδο θέρμανσης (δείκτης κοινωνικής αποστέρησης). Αξίζει να σημειωθεί ότι τα μονομελή και τα πολυμελή (άνω των πέντε ατόμων) νοικοκυριά αντιμετωπίζουν σοβαρότερο πρόβλημα επιβίωσης.
  • Το 94,2% των νοικοκυριών παρουσίασε σημαντική μείωση εισοδημάτων μετά το ξέσπασμα της κρίσης, με σαφέστατη την τάση διεύρυνσης της ανισότητας υπέρ του 1% του πληθυσμού. Μείωση εισοδημάτων καταγράφηκε και μέσα στο 2015 για το 77,9% των νοικοκυριών.
  • Αποθαρρυντικό είναι το γεγονός ότι οι προσδοκίες των νοικοκυριών για το νέο έτος παραμένουν συντριπτικά αρνητικές, καθώς το 70% αναμένει επιδείνωση της οικονομικής του κατάστασης (μόνο το 5,1 αναμένει βελτίωση των οικονομικών δυνατοτήτων του). Μάλιστα, το αίσθημα διάψευσης και χαμηλών προσδοκιών προκύπτει και από την τάση αύξηση του ποσοστού των νοικοκυριών που δηλώνει ότι μπορεί να ζήσει με χαμηλότερο διαθέσιμο εισόδημα.

Απασχόληση – ανεργία

  • Το 33,9% των νοικοκυριών, δηλαδή πάνω από ένα εκατομμύριο νοικοκυριά, έχουν στην οικογένεια τουλάχιστον ένα άτομο σε ανεργία. Το ποσοστό της μακροχρόνιας ανεργίας αγγίζει το 80% του συνολικού αριθμού των ανέργων.
  • Τα νοικοκυριά που δηλώνουν εισοδήματα από επιχειρηματική δραστηριότητα ως κύρια πηγή εισοδήματος ανέρχονται μόλις στο 6,1% (από 12,6% το 2012), γεγονός που καταδεικνύει τη σοβαρή συρρίκνωση της επιχειρηματικής δραστηριότητας, η οποία ενδεχομένως αποδίδεται στην αύξηση της ολιγοπώλησης της αγοράς και της συγκέντρωσης μεριδίων σε λιγότερους και ισχυρότερους παίκτες. Αντίστοιχα, διατηρείται το ανησυχητικό εύρημα, σύμφωνα με το οποίο οι συντάξεις αποτελούν για το 51,8% των νοικοκυριών την κυριότερη πηγή εισοδήματος. Το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 42,3% το 2012.

Οικονομικές υποχρεώσεις

  • Ένα στα πέντε νοικοκυριά έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την εφορία, ενώ μόνο το 16,4% των οφειλετών έχει καταφέρει να υπαχθεί στη ρύθμιση των εκατό δόσεων. Το 12,5% των νοικοκυριών έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τις τράπεζες.
  • Το 42,8% των νοικοκυριών διατηρεί αρνητικές προσδοκίες συνολικά ως προς τη δυνατότητά του να καλύψει βασικές υποχρεώσεις το επόμενο έτος.
  • Ένα στα δύο νοικοκυριά που στηρίζονται στη σύνταξη, δηλώνουν απαισιόδοξα ως προς την ικανότητα να ανταποκριθούν στις βασικές υποχρεώσεις τους το τρέχον έτος.
  • Το 29,2% θεωρεί ότι δεν θα μπορέσει να ανταποκριθεί στις φορολογικές υποχρεώσεις, ενώ –ειδικότερα- το 14,7% των νοικοκυριών δηλώνει ότι αδυνατεί να πληρώσει τους φόρους για τα ακίνητα που διαθέτει (ΕνΦΙΑ).
  • Το 33,7% εκτιμά ότι δεν θα μπορέσει να ανταποκριθεί στις δανειακές υποχρεώσεις το επόμενο έτος. Ένα στα τέσσερα νοικοκυριά που διαμένουν σε ιδιόκτητο σπίτι έχει στεγαστικό δάνειο. Το 15,4% εξ αυτών των οφειλετών έχει καθυστερημένες οφειλές. Ένα στα τέσσερα (24,6%) νοικοκυριά εκφράζει φόβο ότι θα χάσει το σπίτι του εξαιτίας τόσο των συσσωρευμένων υποχρεώσεων όσο και των επιπρόσθετων επιβαρύνσεων (δανειακών, φορολογικών και άλλων).
  • Η συντριπτική πλειονότητα των νοικοκυριών τα τελευταία τέσσερα χρόνια είτε χρησιμοποιεί χρήματα από αποταμιεύσεις είτε απευθύνεται σε συγγενείς και φίλους για την κάλυψη των υποχρεώσεών του. Το 2015 παρατηρήθηκε μείωση στη χρήση αποταμιεύσεων κατά 6,2%, καθώς είναι εμφανές ότι σταδιακά εξαντλούνται οι αποταμιεύσεις των νοικοκυριών, γεγονός που επηρεάζει αρνητικά την καταθετική βάση.
  • Σημαντική αύξηση σημείωσε η χρήση του πλαστικού χρήματος για την κάλυψη των υποχρεώσεων του νοικοκυριού. Αυτό μπορεί να ερμηνευτεί και ως απόρροια της μείωσης της καταθετικής βάσης, αλλά και της επιβολής κεφαλαιακών περιορισμών. Η χρήση πιστωτικής κάρτας αυξήθηκε από το 15,8% το 2012 στο 31% το 2015.

Κατανάλωση

  • Συνεχίζεται η κατάρρευση της εσωτερικής ζήτησης, καθώς σχεδόν στο σύνολο των αγαθών και υπηρεσιών σημειώνεται αρνητικό ισοζύγιο (ένδυση-υπόδηση, δώρα, έξοδοι σε εστιατόρια-καφέ-μπαρ, ταξίδια, οικιακά είδη κ.α.).
  • Αρνητικό γεγονός αποτελεί το εύρημα ότι τα νοικοκυριά αύξησαν για δεύτερο συνεχόμενο έτος την ιδιωτική δαπάνη τους για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, λόγω προφανώς της αύξησης της ιδιωτικής συμμετοχής και της μείωσης της δημόσιας δαπάνης στην υγεία. Θετικό ισοζύγιο δαπάνης εμφανίζουν για πρώτη φορά οι δαπάνες για εκπαίδευση και για λογαριασμούς Δ.Ε.Κ.Ο. Η τάση αυτή διεύρυνσης της δαπάνης για την εξασφάλιση αγαθών κοινωνικού χαρακτήρα (υγεία, εκπαίδευση, λογαριασμοί κοινής ωφέλειας) αποτελεί εν δυνάμει συντελεστή διάρρηξης του κοινωνικού ιστού και θα πρέπει να αναστραφεί.
  • Το 70,1% των νοικοκυριών δηλώνει ότι θα αντιμετωπίσει σοβαρό οικονομικό πρόβλημα αν αυξηθούν οι τιμές στα είδη διατροφής που καταναλώνει. Είναι προφανές ότι η αύξηση του Φ.Π.Α. που αποφασίστηκε το προηγούμενο εξάμηνο σε ευρύ φάσμα καταναλωτικών αγαθών και τροφίμων από το 13% στο 23%, επιδείνωσε τη θέση των νοικοκυριών.
  • Στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας, τουλάχιστον 120.000 νοικοκυριά προμηθεύθηκαν τα βασικά είδη διαβίωσης μέσα από τα κοινωνικά παντοπωλεία ή/και μέσω της κάρτας σίτισης.

Η συγκεκριμένη έρευνα εντάσσεται στις ετήσιες τακτικές έρευνες του Ι.Μ.Ε. Γ.Σ.Ε.Β.Ε.Ε. (συνεργασία με την “Marc” A.E.). Έγινε τον Δεκέμβριο σε δείγμα χιλίων αντιπροσωπευτικών νοικοκυριών στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας.

 

0 Reviews

Write a Review

Σχετικά άρθρα

Τίθεται σε λειτουργία από τη Δευτέρα 22 Ιανουαρίου το Μητρώο Πολιτών

Super User

Δελτίο εργατικής αντιπληροφόρησης

Super User

378 βιοτεχνίες έβαλαν λουκέτο στη Θεσσαλονίκη φέτος

Super User

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Υποθέτουμε ότι είστε εντάξει με αυτό, αλλά μπορείτε να εξαιρεθείτε αν το επιθυμείτε. Αποδοχή Δείτε περισσότερα

Πολιτική απορρήτου και cookies